Drugo izdanje velikog istraživačko-izložbenog projekta „Crna Gora danas 2026“, u organizaciji Muzeja savremene umjetnosti Crne Gore, otvoreno je sinoć u Dvorcu Petrovića, Perjaničkom domu, Galeriji MSUCG i Umjetničkom paviljonu ULUCG. Okupljajući 94 umjetnika i umjetnice, ovogodišnji projekat predstavlja jedan od najsveobuhvatnijih pregleda savremene crnogorske umjetničke scene i biće otvoren za javnost do 15. septembra 2026. godine.

Realizovan povodom obilježavanja 20 godina od obnove nezavisnosti Crne Gore, projekat nastavlja višegodišnji istraživački proces koji je Muzej savremene umjetnosti Crne Gore pokrenuo 2023. godine sa ciljem sistematskog mapiranja, dokumentovanja i predstavljanja savremene crnogorske umjetnosti. Kroz kustoska istraživanja, tematske izložbe, publikacije i edukativne programe, „Crna Gora danas“ razvija se kao dugoročna platforma koja istovremeno prati aktuelnu umjetničku produkciju i doprinosi njenoj afirmaciji u regionalnom i međunarodnom kontekstu.

Govoreći o ovogodišnjem izdanju projekta, koordinatorka projekta Maša Vlaović i muzejska savjetnica Marina Čelebić ističu da „Crna Gora danas 2026“ predstavlja mnogo više od izložbenog projekta.

„Projekat ‘Crna Gora danas’ razvija se kao višegodišnji projekat, a izdanje za 2026. godinu predstavlja nastavak istraživačkog i izložbenog procesa započetog u prethodnim fazama. Nastavljajući praksu uspostavljenu tokom 2024. i 2025. godine, projekat i ove godine potvrđuje opredjeljenje Muzeja da kroz tematski i kustoski pristup pruži sveobuhvatan uvid u savremenu crnogorsku umjetničku scenu. Iako je projekat i dalje suočen sa ograničenim prostornim kapacitetima, koncept njegovog višegodišnjeg trajanja omogućava postupno i pažljivo predstavljanje umjetnika i njihovih poetika. Posebnost ovogodišnjeg izdanja ogleda se u organizaciji kroz četiri tematske cjeline realizovane u četiri izložbena prostora, čime se publici omogućava iskustvo kretanja kroz različite umjetničke jezike, poetike i savremene interpretacije stvarnosti, stvarajući dinamičan dijalog između prostora, umjetničkih djela i publike.“

Projekat „Crna Gora danas 2026“ koordiniraju Maša Vlaović i Maja Dedić, dok uvodni tekst kataloga, koji prati ovogodišnje izdanje izložbe, potpisuju Maša Vlaović i Marina Čelebić. Publikacija će, pored uvodnog teksta, sadržati i kustoske tekstove o sve četiri tematske cjeline, kao i predstavljanje svih umjetnika i umjetnica zastupljenih na izložbi. Katalog će biti dostupan publici početkom septembra.

U Dvorcu Petrovića, kroz tematsku izložbu „Identitet“, kustoskinje Natalija Đuranović, Milica Bezmarević i Kristina Senić okupljaju umjetnike i umjetnice koji kroz slike, skulpture, instalacije, fotografije, crteže i video radove promišljaju identitet kao složen, promjenljiv i višeslojan proces. Izložba polazi od ideje da identitet nije unaprijed definisana kategorija, već da nastaje u neprekidnom odnosu između pojedinca, sjećanja, tijela i društva, pozivajući publiku da postane aktivni učesnik u tumačenju umjetničkog djela.

U Perjaničkom domu, kustosi Vuk Vuković i Teodora Nikčević kroz izložbu „Žive slike“ predstavljaju umjetničke prakse koje kritički promišljaju savremeno društvo. Kroz različite medije i interdisciplinarne pristupe, umjetnici tematizuju pitanja moći, društvenih nejednakosti, tehnologije, tijela i komunikacije, afirmišući umjetnost kao prostor kritičkog mišljenja i društvene refleksije. Izložbeni koncept proširen je i izvan galerijskog prostora, umjetničkim intervencijama u Parku Kruševac.

U Galeriji MSUCG, izložba „Dinamičke tačke i nevidljive linije“, čije su kustoskinje Nikolina Zuber i Biljana Keković, okuplja umjetnike koji kroz različite umjetničke medije grade sopstvene kosmologije – pokretljive sisteme značenja oblikovane sjećanjima, društvenim odnosima i unutrašnjim procesima. Izložba istražuje načine na koje nastaju lični univerzumi sastavljeni od fragmenata iskustva, simbola i imaginacije, otvarajući prostor za nova čitanja stvarnosti kroz proces, slobodu mišljenja i mnoštvo paralelnih perspektiva.

Poseban segment projekta predstavljen je u Umjetničkom paviljonu ULUCG, gdje kustoskinje Maja Dedić, Anita Ćulafić i Natalija Vujošević kroz izložbu „Otvoreno polje / umjetničke prakse i ideje prirode“ nude drugačiji pogled na savremeni crnogorski umjetnički pejzaž. Umjesto reprodukovanja ustaljenih hijerarhija i istorijskih narativa, izložba usmjerava pažnju na vidljive i skrivene slojeve umjetničke scene, otvarajući prostor za nove narative i kolektivne imaginacije u kojima priroda postaje i tema i metod čitanja savremenosti. U okviru otvaranja izveden je i performans „Vuk na travi“ umjetničkog dua Azra i Vuk (Azra Mehonjić i Vuk Peković), koji kroz satiričnu intervenciju propituje istorijske i lokalne umjetničke mitologije, kao i mehanizme kojima se reprodukuju figure „velikih“ autora i kulturnih autoriteta.

Kao i u prethodnim izdanjima, projekat „Crna Gora danas“ potvrđuje opredjeljenje Muzeja savremene umjetnosti Crne Gore da kroz dugoročna istraživanja, savremene kustoske prakse i interdisciplinarni pristup kontinuirano doprinosi razvoju i međunarodnoj afirmaciji savremene crnogorske umjetnosti. Istovremeno, projekat predstavlja platformu za uspostavljanje dijaloga između umjetnika, kustosa i publike, otvarajući prostor za nova čitanja umjetnosti i društva.

Izložbe u Dvorcu Petrovića, Perjaničkom domu, Galeriji MSUCG i Umjetničkom paviljonu ULUCG biće otvorene za posjetioce do 15. septembra 2026. godine.